| Weer twee nieuwe uienrassen van HOZA UIENZADEN
Naast de alom bekende uienrassen HOZA, DONNA, JULIA en het rode ras ROMY komt HOZA nu op de markt met een nieuw rood ras genaamd ROLEIN. Dit ras is speciaal ontwikkeld om met rode zaaiuien vroeg op de markt te kunnen komen. Wat betreft vroegheid, is dit ras te vergelijken met het gele ras JULIA wat op het moment het vroegste Rijnsburger ras op de Nederlandse markt is. ROLEIN is daarom ook zeer geschikt voor de primeurteelt van rode uien via perspotjes. Ook is het ras beschikbaar voor de biologische teelt.
Een nieuwe gele in het assortiment is het ras MIKA. Dit ras, waarvan het zaad nog maar beperkt beschikbaar is, zal ook zeer geschikt zijn voor primeur- en biologische teelt, omdat het uitblinkt in vroegheid en kwaliteit.
Uienbedrijf Hoogzand bestaat volgend jaar precies 140 jaar. Omdat men zich niet alleen bezig houdt met uienzaad veredeling, maar tevens al vele generaties ook sorteer en handelsbedrijf is, weet men in Oudenhoorn als geen ander, welke eisen er aan een uienras gesteld moeten worden. Hierdoor kan Hoogzand voor elke soort grond een gepast ras aanbieden. Zowel voor vroeg af land, als voor de zeer lange bewaring. Een plezierige bijkomstigheid hierbij is, dat het uienzaad dat men op de markt brengt zeer gunstig is geprijsd. Dit komt door de kleinschaligheid en efficiënte bedrijfsvoering, waardoor de overheadkosten minimaal zijn.
Uitgangsmateriaal wordt geheel in eigen beheer geteeld, bewaard en gesorteerd, waarna het voor vermeerdering in Frankrijk wordt uitgeplant. Omdat het gehele traject in eigen hand wordt gehouden, is men verzekerd van een product met een hoogwaardige kwaliteit. Steeds meer telers en verwerkers weten dat te waarderen.
Ook deze zomer presteerden de Hoogzand rassen weer zeer goed. Door goede wortelvorming en loofontwikkeling hadden de rassen gemiddeld minder last van de droogte. Dat resulteerde in alleszins respectabele opbrengsten. Over de kwaliteit van het ingeschuurde product heeft men ook nog niemand horen klagen, en als we de statistieken mogen geloven, zal de prijsvorming zich dit jaar ook van de zonnige kant laten zien. Het is n.l. nog altijd zo geweest dat wat minder kilo’s, meer Euro’s oplevert. Dat is tenminste in het 140 jarig bestaan van ons bedrijf steeds zo geweest zegt Hoogzand. Met een groeiend aandeel op de uienzaadmarkt zien zij de toekomst dan ook vol vertrouwen tegemoet.
UIEN: SEIZOEN 2008/2009
Vorig seizoen ging af land voortvarend van start. De plantuien werden vlot geruimd en af land gingen de eerste zaaiuien begin augustus weg voor een prijs van € 0,12 per kg. op auto geleverd. Al snel zakte het echter terug naar een cent of 7 à 8, en op dit niveau werd bijna de gehele winter doorgeworsteld, met uitzondering van een paar weken in mei. Toen liep de prijs heel even op naar zelfs € 0,15. Helaas hebben weinigen daarvan kunnen profiteren, want al snel zakte de prijs weer in. De conclusie kan worden getrokken dat de telers die af land hadden verkocht, het er financieel het beste vanaf hebben gebracht.
Dit seizoen begon echter beduidend minder. Allereerst hebben de verwerkers de grootste moeite om de plantuien oogst afgezet te krijgen, en tot overmaat van ramp komen daar nu ook nog de areaalcijfers van het CBS overheen. Men gaat uit van een uitbreiding van het areaal zaaiuien van 5 %. Wij denken dat dit enigszins overdreven is. Tengevolge van het commentaar dat men het afgelopen jaar kreeg te verwerken doordat de areaalcijfers pas beschikbaar kwamen toen het seizoen al halfweg was, heeft men nu gemeend maar eens voor de muziek uit te lopen en met wat nattevingerwerk op de proppen te komen. Zou het niet beter zijn als er in het geheel geen cijfers bekend zouden worden gemaakt. De markt zou dan gewoon op vraag en aanbod kunnen reageren. Nu is er gelijk al een heel negatieve stemming ontstaan, veroorzaakt door instanties, die door de samenleving worden betaald, en alleen maar marktverstorend werken. Dat neemt niet weg, dat we in Nederland met een oogst rekening moeten houden, die wel eens wat ruimer uit zou kunnen vallen dan vorig jaar, omdat de groeiomstandigheden de laatste tijd zeer gunstig zijn geweest. De geruchten gaan wel, dat er in de ons omringende landen een areaalinkrimping heeft plaatsgevonden, maar ook hier hangt alles af van het groeiseizoen
Op het moment hebben we echter aan water geen gebrek. Het zou beter zijn als we vanaf begin augustus tot en met de oogst geen regen meer zouden krijgen.
Dat zou de ha. opbrengsten temperen, de kwaliteit verbeteren en de prijs ten goede komen.
Vorig seizoen pakte slechter uit dan menigeen had verwacht.
Laten we hopen dat, nu de verwachtingen niet zo hoog gespannen zijn, het de andere kant opgaat. Niets is zeker want: Ut blift altid nog jùùn.
Kees en Jim Hoogzand
LEEUWEN EN BEREN OP HET UIENPAD
BEMESTING:
Oppassen voor besmetting via drijfmest met div. grondgebonden ziekten. Dit kan ook door besmette plantuitjes. Wij zijn eerder voorstander van groenbemester en stro hakselen.
RASSENKEUZE:
Groter worden van het marktaandeel naar verre bestemmingen tot wel 80 % van onze export, vereist harde rassen met een goede spruitrust en een stevige (dikke) huid.
ZAAIEN:
Voorkeur is scherp zaaikouter i.v.m. minder kans opdroogliggen. LET OP AFSTELLING LUCHTDRUK I.V.M. DUIZENDKORRELGEWICHT VAN HET ZAAD. Dus controleer de vulling van uw zaaischijven bij elk ander te zaaien uienras dan het vorige. Een nieuw veelbelovend middel dat bij het zaaien kan worden bijgebracht is POWERSTART van Mol Agrocom
OPKOMST PROBLEMEN:
Bij korstvorming is beregenen de beste methode. Bij dichtslaan is dit schoffelen, ook schoffelen bij Korstvorming als er niet beregend kan worden. Cambrigerol geeft minder effect ook i.v.m. beschadiging van al bovenstaande planten.
HAGEL-SCHADE GEVOLGEN:
Is nog niet geheel vast te stellen op het veld. Partij kan in bewaring duidelijk kwaliteitsproblemen van hagel ondervinden. Dus opbrengstderving+kwaliteitsverlies.
ONKRUID + ZIEKTE BESTRIJDING:
Hier wordt landelijk ruim voldoende aandacht aan besteed door de gawasbeschermingsmiddelen leveranciers. Dus met deze adviezen het gewas gewoon zoveel mogelijk vrij houden van schimmels, thrips e.d. U.v. lampen geeft misschien voor de biologische teler uitkomst.
M.H. 60 BESPUITING:
Problemen genoeg. Hoe deze te voorkomen. Spuit zodra gewas begint te strijken. Bij voorkeur in de avond. Het gewas dient gezond te zijn. Altijd een uitvloeier toevoegen. Na bespuiting moet het minimaal 15 uur droog zijn. Na M.H. bespuiting het gewas niet meer beregenen. Houd het gewas na de M.H. bespuiting ook nog gezond, dus vrij van bladvlekken thrips e.d. Als volgens deze richtlijn is gehandeld, en uw partij uien geeft toch nog schotproblemen, dan heeft u te maken met een ras dat niet geschikt is voor de lange bewaring.
ROOIEN:
Rooi op tijd, d.w.z. als het blad voor ongeveer 50% is afgestorven. Klap niet te kort en pas de snelheid van de rooier aan de omstandigheden aan. Er wordt vaak te snel gereden, met beschadiging van het product als gevolg.
DROGEN EN BEWAREN:
Zorg voor een gelijkmatige inblaastemperatuur. In nacht en ochtend kachelondersteuning. Lucht is belangrijker dan temp. Minimaal 5 kW. ventilator op 150 ton uien. Met 80.000 k.k. kachel kan lucht dan ongeveer 5 graden worden opgewarmd. Te snel drogen geeft kans op watervellen. Te traag geeft kleurverlies.
VERMARKTEN:
Spreiding is goed voor de gehele sector. Dit kan in poolverband, maar kan ook in eigen beheer. Bij Kwaliteitsproblemen tijdig afzetten.
VERWERKERS:
Houd uw machines ( vooral afstaarter) schoon!! Grondpukkels geven snel beschadiging, vooral bij rassen met een dunne huid. Beschadigingen geven gegarandeerd schimmelvorming tijdens verzending.
EXPORT:
Zoals gezegd zal onze afzet steeds meer op verre bestemmingen zijn gericht. Dit vereist harde rassen met een goede spruitrust en een stevige niet te dunne huid. We moeten dus oppassen dat niet de kruidenier op de hoek de kwaliteit bepaald, van de 80 % van onze uien export die we naar verre bestemmingen afzetten. Wat voor dichtbij misschien prima voldoet, kan bv. in Maleisië versleten aankomen.
Hoogzand
uien: 1870-2007.
Al 137 jaar is ons bedrijf, dat tegenwoordig gevestigd is te Oudenhoorn (Z.-H.) actief op de Nederlandse uienmarkt. Het is hiermee wellicht het langst bestaande uienbedrijf van ons land.
Naast de teelt, opslag, sorteren/verpakken en verhandelen van uien, neemt de afdeling uienzaad een steeds belangrijker plaats in.
Met de rassen HOZA, JULIA, DONNA en het rode ras ROMY, dat nu ook als plantuitje verkrijgbaar is, hebben wij de laatste jaren steeds meer succes op de Europese markt. Ook het nieuwe ras MIKA, dat volgend jaar nieuw op de markt zal komen, ziet er veelbelovend uit.
Wij zijn er trots op dat het ras HOZA, in het door het UIKC gehouden bewaaronderzoek, als allerbeste ras naar voren kwam. In het totaal van bewaareigenschappen zoals: huidvastheid, hardheid, watervellen, drogestofgehalte en éénkernigheid scoorde het ras HOZA als hoogste. Daarbij is het uienzaad van het ras HOZA ook nog eens het duidelijk het goedkoopst van alle rassen. Wat dat betreft snijdt het mes aan twee kanten.
Er is de laatste jaren erg veel bereikt met betrekking tot verbetering van de uienrassen.
Echt slechte rassen zijn er niet meer. Dat neemt niet weg, dat zelf het beste ras, door verkeerde behandeling- of omstandigheden, verknoeid kan worden.
Volgens ons liggen de volgende gevaren op de loer.
* Teelt op met ziekten besmette gronden, zoals:
witrot
fusarium
blackmoth
Pinckroot enz.
Deze ziekten worden in toenemende mate waargenomen. De oorzaak van toename ligt waarschijnlijk in verspreiding van sporen e.d. die voorkomen in o.a. drijfmest.
Ook het overbemesten met stikstof, en het beregenen nadat het loof gestreken is, heeft een negatieve invloed op de kwaliteit van de ui. Tijdig rooien i.v.m. de huidvastheid, en daarna in de bewaring goed doordrogen van het product is kwaliteitsbehoud.
Ook in de verwerking kan kwalitatief het één en ander mis gaan.
Door het steeds groter worden van de sorteer- en pakstations, worden de verwerkinglijnen steeds langer. Dat hoeft op zich nog niet tot kwaliteitsverlies te leiden, als de machines waarover het product verwerkt wordt goed schoon gehouden worden.
In de praktijk schort het hieraan echter nogal eens. Men ziet dan de uien over ellenlange verwerkingslijnen vol met grondpukkels gaan. De ui wordt hierdoor zodanig beschadigd, dat na enkele dagen er schimmelvorming op deze beschadigingen optreed met alle gevolgen van dien.
Net als 137 jaar geleden is de consument gebaat bij een goed eindproduct. Wij als zaadbedrijf zullen hiervoor nu, en in de toekomst, hun uiterste best blijven doen.
Als de gehele sector dit voorbeeld volgt, zal de ui, net als in het verleden, één van de meest rendabele akkerbouwgewassen kunnen blijven.
UIENMARKT 2005/2006
Vorig seizoen zijn we met een gigantisch
overschot aan uien blijven zitten. Ongeveer 350.000 ton kon niet
worden vermarkt. Ook zijn het gros van de uien voor minimale prijzen
tussen –0,5 en + 1,- cent per kg. afgezet. Zelfs contracttelers
hadden het moeilijk, omdat menig sorteerbedrijf in financiële
problemen kwam als gevolg van de lage prijzen, die daalden van 6,
- tot zelfs 1,75 cent voor het gesorteerde product. Met deze baalprijzen
waren uien die voor niets door de telers op auto werden geleverd
nog te duur, aangezien sorteer- en verpakkingskosten incl. transport
af boerderij, toch al snel 4 cent per kg. bedragen.
Dit seizoen ziet er tot op heden in ieder
geval beter, of anders gezegd, minder slecht uit. De uien uitzaai
in Europa zal minimaal 15 % minder zijn geweest en met de groeiproblemen
in veel streken moet de Europese uienvoorraad toch wel op 25 % minder
worden geschat, wat een vermindering van de Europese voorraad betekend
van ongeveer 1.000.000 ton. De totale opbrengst in Europa zal hierdoor
ongeveer op het niveau uit kunnen komen van het jaar 2003. Ook wereldwijd
zijn de voorraden gemiddeld kleiner dan vorig seizoen. Dat neemt
niet weg, dat we in Nederland met een areaal van ongeveer 16.800
ha. zaaiuien, en een gemiddeld geschatte netto ha. opbrengst van
ruim 50 ton, met een exportvoorraad van meer dan 750.000 ton rekening
moeten houden. Dit betekent dat er in de 40 weken die we voor export
ter beschikking hebben, per week gemiddeld bijna 19.000 ton moet
worden geëxporteerd. De capaciteit bij de sorteerbedrijven
is ruimschoots aanwezig, en de afzetmogelijkheden zullen er hopelijk
ook wel zijn, maar het moet niet teveel stagneren in de aanvoer,
omdat het anders wel eens zo zou kunnen gaan als oogst 2003, toen
de baalprijs in het voorjaar zakte van 20 cent in maart, tot 9 cent
of lager eind juni. Tot op heden zijn vraag en aanbod redelijk in
evenwicht geweest, zodat we met een stabiele prijs te maken hebben
gehad van tussen de 6 en 7 cent per kg. op auto geleverd, die in
vergelijking met de af land prijs tot op heden toch wel aan de wat
lage kant is gebleven.
Het verleden heeft door alle jaren heen aangetoond,
dat er in droge zomers voor de uien geld gemaakt kan worden, en
dat in groeizame zomers weinig voor ons product ontvangen wordt.
Dat zal in de toekomst niet anders zijn. Met de wetenschap, dat
gemiddeld 1 maal in de 2,5 jaar de zomer in Europa aan de droge
kant is, zal in deze droge jaren het financiële resultaat behaald
moeten worden. Het is dus in de toekomst van belang, om rassen te
zaaien die het door hun goede loof- en wortelontwikkeling onder
droge omstandigheden niet te snel af laten weten. Want in die droge
jaren is een goede kg. opbrengst per ha. van groot belang. Als in
heel Europa de groei voorspoedig verloopt, zal de uienprijs ook
in de toekomst zeer laag zijn, zodat er dan de kans bestaat dat
een grote kg. opbrengst na bewaring alleen maar verliesverhogend
werkt.
In alle jaren zullen we alert moeten blijven
op de kwaliteit. Dat begint al met de bemesting. De mogelijkheid
bestaat namelijk, dat door toediening van organische mest van elders,
we in onze akker, kwalijke schimmelinfecties zoals fusarium en witrot
kunnen importeren. In Nieuw-Zeeland heeft dit al geleid tot een
zeer groot percentage van ernstig besmette gronden met witrot, pinckroot,
blackroot e.d. zodat het er naar uit ziet, dat op deze akkers de
eerstvolgende 30 jaar de uienteelt is uitgesloten.
Ook het toedienen van teveel stikstof gaat ten koste van de kwaliteit.
Een overbemesting van kali werkt echter weer kwaliteitsverhogend.
Het gewas tijdens de groei gezond houden, met name tot het tijdstip
van rooien is ook heel belangrijk. Tijdig spuiten met M.H., daarna
niet meer beregenen, en op tijd, dus niet te laat rooien komt ook
ten goede aan de kwaliteit. Dit laatste vooral ter voorkoming van
kaalvallen en kleurverlies.
Het is het misschien raadzaam om ook het
kostenplaatje van de uienteelt eens tegen het licht te houden.
*Teveel bemesting is al genoemd.
*Is het inzaaien van kopakkers en akkerranden in uienteelt wel rendabel.
*Verschil in prijs van zaaizaad en verschillende gewasbeschermingsmiddelen
met soms dezelfde werking.
*Onnodig beregenen, wat vaak meer kost dan het opbrengt.
*Als het weer het toelaat, de velddroogperiode verlengen, wat aanmerkelijk
bespaart in de droogkosten.
*Indien men beschikt over mechanische koeling deze pas benutten
vanaf mei.
Echter niet besparen op ventileren!!
*Goede afspraken maken m.b.t. verkoop van de uien, en deze ook wederzijds
nakomen kan veel geld en ellende besparen.
We gaan vol goede moed het nieuwe jaar in,
en laten we hopen dat, volgens ons, één van de mooiste
teelten van de Nederlandse akkerbouw, in de toekomst ook financieel
gezien één van de mooiste teelten blijft.
Wij hopen dat wij voor u, met onze uienrassen hieraan een positieve
bijdrage kunnen leveren.
HOZA UIENZADEN
Kees en Jim Hoogzand
WEER NIEUW UIENRAS VAN
“HOZA UIENZAAD”
Volgend seizoen
zal door Hoogzand Uienhandel te Oudenhoorn alweer een nieuw uienras
op de markt worden gebracht, en wel het ras “Donna”.
Dit ras is na jarenlange beproeving op eigen bedrijf nu zover ontwikkelt,
dat het op de markt kan worden gebracht. Vorig seizoen werd “Donna”
al met succes door enkele telers geteeld onder nummer HO2003. Een
naam was echter nog niet aan dit ras gegeven omdat de Hoza rassen
vernoemd worden naar de kleinkinderen van eigenaar/veredelaar Kees
Hoogzand. Na “Romy” en “Julia” was het nu
wachten op het 3e kleinkind.
Op 25 augustus jl. werd Donna geboren, zodat
HO2003 vanaf dat moment dan ook “Donna” werd gedoopt.
“Donna” is een middenvroeg rijnsburger uienras dat door
de iets hogere vorm
dan “Hoza” en “Julia” ook uitermate geschikt
is voor industriële verwerking. Het is tevens een ras voor
de lange bewaring, met een goede productiviteit. Met de invoering
van “Donna” als het 3e rijnsburger ras, en het rode
ras “Romy”, beschikt men nu bij Hoogzand over een assortiment
dat voor iedere teler interessant is. De prijs kwaliteitsverhouding
is namelijk uiterst gunstig.
Deze zomer is er met de rassen “Hoza”en
“Julia” gestart met de biologische teelt. Het bleek
dat met deze rassen ook in deze sector een zeer goed resultaat te
behalen is. De productiviteit was boven verwachting, en de kwaliteit
was, mede door de mooie zomer subliem.
Ook in de reguliere teelt waren de resultaten van de Hoza rassen
zonder meer goed te noemen. Er werd dan ook dit najaar alleen maar
klasse 1 geoogst.
Dit seizoen ziet er als gevolg van de droge
zomer veelbelovend uit, maar uit bijgaande grafiek over de laatste
elf jaar blijkt dat over meerdere jaren bezien, er een duidelijk
neerwaartse lijn in de prijsvorming zichtbaar is. Dit is misschien
bij de uienteler nog niet zo goed merkbaar, maar de oorzaak daarvan
is gelegen in het feit, dat de sorteerbedrijven gemiddeld de laatste
jaren steeds ver onder de kostprijs hebben gewerkt. Velen van hen
hebben dus behoorlijke verliezen moeten incasseren. In de toekomst
zal er dus in toenemende mate op de kleintjes moeten worden gelet.
Met de uienrassen “Hoza”, “Julia”, “Donna”
en “Romy” (rood), kan door Hoogzand Uienhandel voor
teler en verwerker hieraan een positieve bijdrage worden geleverd.
|